El Niño dünyayı nasıl değiştirecek?

NOAA’ya göre 2026 sonbahar ve kışında çok güçlü El Niño yaşanma olasılığı yüzde 90’ın üzerinde. Dünya Gıda Programı ise 49 milyon kişinin daha akut gıda güvensizliğiyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulundu.

Pasifik Okyanusu’nda belirli aralıklarla ortaya çıkan doğal bir iklim döngüsü, dünyanın farklı bölgelerinde yağıştan kuraklığa, sıcaklıklardan tarımsal üretime kadar pek çok alanı etkileyebiliyor.

El Niño doğal bir iklim olayı olsa da fosil yakıtların kullanımıyla hızlanan insan kaynaklı iklim değişikliği nedeniyle daha sıcak bir dünyada gerçekleşmesi, yaratabileceği etkileri daha da önemli hale getiriyor. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi’ne (NOAA) göre 2026 sonbahar ve kışında “çok güçlü” bir El Niño yaşanma olasılığı yüzde 90’ın üzerinde. Ekim-aralık döneminde ise olayın 1950’den bu yana kaydedilen El Niño’ların gücünü aşma olasılığı yüzde 69 olarak hesaplanıyor.

DEĞİŞEN DENGELER 

El Niño, tropikal Pasifik’in orta ve doğu kesimlerinde deniz yüzeyi sıcaklıklarının normalin üzerine çıkmasıyla ortaya çıkan doğal bir iklim olayı. Soğuk evresi La Niña ile birlikte El Niño-Güney Salınımı (ENSO) adı verilen iklim döngüsünün iki karşıt evresini oluşturuyor. Genellikle iki ila yedi yılda bir ortaya çıkan bu döngü yalnızca Pasifik’i etkilemiyor; atmosfer dolaşımını değiştirerek dünyanın farklı bölgelerinde sıcaklık ve yağış düzenleri üzerinde etkili olabiliyor.

Bu nedenle güçlü bir El Niño bazı coğrafyalarda kuraklık ve aşırı sıcakları artırırken başka bölgelerde şiddetli yağış ve sellerle kendini gösterebiliyor. Etkileri tarımsal üretimden su kaynaklarına, ekosistemlerden gıda güvenliğine kadar uzanıyor. El Niño’nun 2026’nın son aylarında zirve yapması beklenirken sonuçlarının, ekim ve hasat döngülerine etkisi nedeniyle birçok bölgede 2027 boyunca hissedilmesi bekleniyor.

El Niño doğal bir iklim döngüsü; ancak bu kez daha sıcak bir dünyada gerçekleşiyor. İnsan kaynaklı iklim değişikliği nedeniyle okyanusların ve atmosferin sıcaklığı artarken, doğal iklim değişkenliğinin beraberinde getirdiği aşırı hava olaylarının etkileri de daha ağır sonuçlar doğurabiliyor.

49 MİLYON KİŞİ İÇİN GIDA RİSKİ

Dünya Gıda Programı’nın (WFP) erken analizine göre 2026-2027 El Niño’su, 2027 sonuna kadar en az 49 milyon kişiyi daha akut gıda güvensizliğine sürükleyebilir. Bu, El Niño’dan etkilenmesi beklenen ülkelerde akut gıda güvensizliği yaşayanların sayısında yaklaşık yüzde 22’lik artış anlamına geliyor. En büyük etkilerin Orta Amerika ve Güney Afrika’nın bazı bölgelerinde görülmesi; Doğu Afrika ile Güney ve Güneydoğu Asya’da da gıda güvenliği üzerindeki baskının artması bekleniyor.

Cumhuriyet